مصاحبه اختصاصی با  جناب آقای علی عباسی اصل
مصاحبه اختصاصی با  جناب آقای علی عباسی اصل

مصاحبه اختصاصی با  جناب آقای علی عباسی اصل پژوهشگر و مدرس دانشگاه سرپرست معاونت بین‌الملل سازمان بسیج مستضعفان معاونت بین‌الملل بسیج چگونه سازمانی است مجموعه بین‌الملل بسیج از ابتدای دهه ۱۳۹۰ راه‌اندازی شد. نه به دلیل اینکه رویکرد بین‌الملل در بسیج وجود نداشت به دلایلی که شاید خیلی هم دلایل محکمی نبود سازمان بسیج رسماً […]

مصاحبه اختصاصی با  جناب آقای علی عباسی اصل

پژوهشگر و مدرس دانشگاه

سرپرست معاونت بین‌الملل سازمان بسیج مستضعفان

  • معاونت بین‌الملل بسیج چگونه سازمانی است

مجموعه بین‌الملل بسیج از ابتدای دهه ۱۳۹۰ راه‌اندازی شد. نه به دلیل اینکه رویکرد بین‌الملل در بسیج وجود نداشت به دلایلی که شاید خیلی هم دلایل محکمی نبود سازمان بسیج رسماً وارد فعالیت‌های بین‌المللی نشده بود. اما به شکل غیررسمی اقشار بسیج، هنرمندان، اساتید و …. فعالیت‌هایی بین‌المللی خود را داشتند. شاید اتفاقات کشور و به پیوست آن مأموریت بسیج در طول مسیر انقلاب اسلامی مانع این شده بود که فعالیت جدی در عرصه بین‌الملل داشته باشند. در یک مقطع جنگ بود که بسیجیان وارد عرصه جنگ شدند و دفاع از بود و تمامیت انقلاب اسلامی، بعد از جنگ دوران سازندگی یک دوران حساسی بود و باید ورود می‌شد در بحث‌های سازندگی و جاهایی که نیاز بود مسائلی مثل فلج اطفال، نهضت سوادآموزی که کارهای مهمی انجام شد لذا ما کم‌کم وارد این فضا شدیم که این گسترده توانمندی‌ها باید به سایرین هم برسد این باروری و شکوفایی باید در فضای دیگر هم ‌ثمرش نصیب کسانی گردد که با ما همسو هستند و دغدغه دارند که آن‌ها را دریافت کنند. معمار کبیر انقلاب امام خمینی (ره) سازمان بسیج را به‌عنوان بسیج مستضعفین جهان نام‌گذاری کرد و محدوده‌ای برای مستضعفین داخل یا شیعیان یا مسلمانان در نظر نگرفت. ایشان در جماران در آن خانه کوچک برای کل مستضعفین جهان تصمیم‌گیری می‌کردند. نصفی از جهانی که مارکسیسم‌های آن را گرفته بودند برای آن‌ها تعیین تکلیف می‌کرد؛ که بالاخره شما در آینده‌ای نزدیک فروپاشی خواهید داشت و برای امریکا و آن قطب غرب هم باز به همین شکل لذا این اتفاق افتاد و رفتیم به این سمت که سازمان یا سازمان‌دهی بسیج به سمت فعالیت‌های بین‌المللی هم برود. شروع این قضیه از انتهای سال ۹۰ بود و رسماً از سال ۹۱ به شکل برنامه محور ورود شد و تا امروز تقریباً وارد سال هفتم از فعالیت‌ها شدیم

  • حضرت‌عالی از چه سالی این مسئولیت را پذیرفتید؟

عباسی: من ابتدا با مدیریت فرهنگی در مجموعه شروع کردم و در یک مقطع ۲ ساله معاون فرهنگی مجموعه بودم بعد از یک مقطع مدیر دیپلماسی امور فضای مجازی مجموعه شدم بعد هم جانشین مجموعه و دو مقطع هم به‌عنوان سرپرست مجموعه هستم.

  • حضور جدی در فضای مجازی از معاونت بین‌الملل سازمان بسیج دیده نمی‌شود آیا سیاست‌های مجموعه این‌گونه است؟

عباسی: سیاست مجموعه از ابتدا ورود با عنوان معاونت بین‌الملل در بسیج و در عرصه بین‌الملل نبوده تلقی جامعه ملل از سازمان بسیج یک تلقی نظامی است به خاطر همین ما از ابتدا روی این عنوان خیلی دست نگذاشتیم الا بعضی از جاها که رسماً بیانیه‌هایی را می‌دادیم یا مصاحبه‌های رسمی انجام می‌دادیم که می‌خواستیم موضع بسیج را اعلام کنیم اما سایر جاها با عناوین دیگری ورود می‌کردیم چون اصلاً جنس ارتباط ما و فعالیت ما جنسش مردمی است. لذا ما با عناوین مختلف در عرصه بین‌الملل وارد می‌شویم برای اینکه راحت‌تر بشود پیام تفکر انقلابی را به گوش دنیا رساند. به دلیل آنکه ابزار رسانه‌ای دنیا در اختیار جریان مستضعف نیست در اختیار یک طیف خاص است و آن‌هم مشخص است غول‌های رسانه‌ای مرتبط با تفکر لیبرالیسمی و تحت سلطه غرب لذا طبیعی است با این عناوین امکان حضور نتوان داشت و یا بایکوت خبری خواهد شد به همین دلیل سعی گردیده از عناوین دیگری برای حضور در عرصه بین‌الملل استفاده کنیم.

  • با توجه فرمایش جنابعالی منطقی است که نخواهید به‌عنوان بسیج در این زمینه ورود کنید اما درزمینه های که برای مخاطب جذابیت داشته چگونه فعالیت شده؟

عباسی: ما سایت‌هایی روداریم که عمدتاً فعالیتشان به زبان غیرفارسی است یا اگر هم از ابزار زبان فارسی استفاده می‌کنیم به‌عنوان بیس و پایه برای کار استفاده می‌کنیم به جهت تفکر صدور و اشاعه کار غالباً از زبان‌های عربی و انگلیسی استفاده می‌شود سایت‌هایی که در اختیار ما هستند عمدتاً چندزبانه هستند. فعالیت‌های پژوهشی که انجام می‌شود عمدتاً به زبان فارسی نیست این خود یک نوع جذابیت است برای دوستان ما در داخل و قطعاً میزان تأثیر آن بر جامعه بین‌المللی گسترده‌تر است

  • باوجود معاونت بین‌الملل در ستاد کل نیروهای مسلح آیا وجود معاونت بین‌الملل سازمان بسیج به معنای موازی کاری نیست.

عباسی: ببینید آن چیزی که ما به‌عنوان بین‌الملل در بدنه نیروهای مسلح داریم آن فعالیت نظامی بین‌المللی است به این معنا که در ستاد نیروهای مسلح فعالیت‌های بین‌المللی انجام می‌شود که ناظر بر قراردادها و تفاهم‌نامه‌هایی است که ستاد نیروهای مسلح با سایر ستادهای نظامی دنیا می‌بندد آن‌ها اقداماتشان فرهنگی نیست یک قسمی از فعالیت‌های حقوقی بین‌الملل را انجام می‌دهند نه فعالیت فرهنگی بین‌المللی و حتی دوستانی که درجاهای دیگر در عرصه بین‌المللی فعالیت می‌کنند آن‌ها بعد نظامی بین‌الملل را مدنظر دارند لذا می‌توان گفت آن مجموعه‌ای که در سازمان‌های نیروهای مسلح متولی فعالیت فرهنگی بین‌المللی است مجموعه بین‌الملل بسیج است

  • جناب عباسی واقعیت امر این است که در حوزه بین‌الملل چه تفکر سیاسی و یا فرهنگی در ایران متولی متعددی دارد که فعالیت می‌کنند این تعدد مراکز و نبود یک ارتباط فی‌مابینی در حوزه بین‌الملل قابل شهود است حال با این فضا معاونت بین‌الملل بسیج چه کرده برای اینکه در این فضای تصمیم‌گیری حضورداشته باشد و آن پارادوکس موجود را حل بکند؟

عباسی: صحبت خیلی جالبی است که شاید دغدغه شش‌ساله گذشته ما هم همین بود که بالاخره حول یک محوری بتوانیم اجماع می‌کنیم و به یک نتیجه جدی برسیم تلاش‌هایی هم کرده‌ایم تعدد متولی در عرصه بین‌الملل هم یک آسیب هست و هم یک فرصت، آسیب به جهت این تکثر و تقسیم شدن که ‌یک آسیب در عمل است اما فرصت آنجایی است که بشود این را تجمیع کرد و از تمام توان‌ها استفاده کرد اینجا تبدیل می‌شود به فرصت که ما هنوز به این مرحله نرسیدیم ما در جمهوری اسلامی تقسیم‌بندی خوبی در خصوص بین‌الملل داریم اما برای عموم مردم یا به تعبیر ما برای همه آن‌هایی که مستضعف نگه‌داشته شده‌اند چه کسانی مدنظر است نگاه ما این است که امام از ابتدا سازمان بسیج یا نیروی مقاومت یا هر عنوانی را راه‌اندازی کرد برای این بود که برای مستضعفین جهان متولی تعریف کنند

ما خودمان را در این شان می‌بینیم، ما خودمان را درشان خدمت‌رسانی به مستضعفین جهان می‌بینیم، در این بحث ما تلاش کردیم با دوستانمان در سایر مکان‌ها ارتباط بگیریم جلساتی گرفته شد و دعوت شدند، خیلی هم تلاش شد که این مطلب مفاهمه بشود به‌عنوان یک استراتژی و از تداخل‌هایی در این زمینه جلوگیری شود چون اساساً ما در خارج از کشور به‌عنوان مجموعه بسیج تکلیفی نداریم، پس آن نکته که ما در یک استراتژی واحد به نتیجه رسیدیم، یا نه این را بعد از قریب به ۷ سال که بنده مستمراً با این دوستان کار می‌کنم به این نتیجه رسیدیم که استراتژی واحدی برای عرصه بین‌الملل وجود ندارد، نه اینکه تلاش‌هایی نشده، در جلسات راهبردی و هم‌اندیشی‌های مفصل، ما هم در هم‌اندیشی‌ها شرکت می‌کنیم اما اینکه الزاماً این هم‌اندیشی‌ها به نتیجه برسد خیر آنجاهایی که این هم‌اندیشی‌ها منتج به نتیجه شده اتفاقات خوبی افتاده است ولی به‌صراحت خدمت شما عرض می‌کنم این‌که ما استراتژی منظم و واحدی در عرصه بین‌الملل متأسفانه نداریم

  • جناب عباسی به دلیل رسالت ماهنامه با مجموعه‌هایی و سازمان‌های مردم‌نهاد و فعال در حوزه بین‌الملل همکاری می‌کنیم مثل جرس یا تقریب مذاهب و ادیان یا مستضعفین و همه این‌ها را وقتی رصد کردیم دیدیم که اسم شما هم در مؤسسین و همچنین به‌عنوان مشوق اصلی قابل‌مشاهده است ابتدا بفرمایید که این دغدغه شخصی بوده و یا یک تکلیف قانونی و همچنین دغدغه‌های از جنس بحث فلسطین، ادیان و…ریشه‌اش از کجا آمده و چرا همه سرنخ‌ها به شما وصل می‌شود؟

عباسی: البته این سؤال سختی است که بخواهم تفکیکش کنم بین علایق شخصی و مجموعه چون من یک هویت حقیقتی دارم و یک هویت حقوقی، با هویت حقوقی خیلی دنبال این مسائل نمی‌روم و به این باور رسیدیم که ظرفیت بسیجی ما یک ظرفیت بالایی است که می‌شود در ظرف‌های متفاوتی از آن استفاده کرد لذا سراغ دوستانی در این حوزه رفتیم و از آن‌ها درخواست کردیم که اختصاصاً مثلاً در حوزه رفراندوم ورود کنند و آن کار را دنبال کنند یا در حوزه بین ادیان هم همین‌طور این از آن ماهیت حقوقی ما نیست از ماهیت حقیقی است و شخصاً طی درخواستی از دوستان خواسته‌شده حضور پیدا کنند و آن‌ها هم اجابت کردند حالا در حد بضاعت خودمان بعضی جاها حمایت کردیم و بعضی جاها که امکانش نبود ه گفتیم نمی‌توانیم حمایت کنیم ولی موضوعات متفاوتی داریم که می‌توانیم به‌وسیله آن زمینه جذب را برای دوستان بسیجی ایجاد بکنیم به‌عنوان‌مثال موضوعات ادیانی از دسته از موضوعاتی است که در بسیج خیلی فضای نو و هم جذابی دارد غیر از موضوع مقاومت که همگان به آن باور داریم موضوع رفراندوم یک موضوع تازه‌ای است و دوستان ما ورود کردند و کار حقوقی انجام دادند و کار فرهنگی انجام می‌دهند بحث مستضعفین جهان و نگاه ما به رنگین‌پوستان و کشورهای دیگر به‌عنوان حمایت از مستضعفان یک بحث جدی است و علاقه مندیش ایجادشده است، بحث حقوق بشر یک مسئله جدی است که شاید در تخصص من نگنجد و در تخصص مجموعه ما هم نگنجد چون ما در دنیا دو موضوع داریم یک موضوع حقوق بشر داریم و یک موضوع بشردوستانه داریم و این موضوعات در حقوق بشردوستانه می‌گنجد در حوزه حقوق بشر نیست اما جایی ورود کردیم که کمک کنیم به دوستان که این بحث جدی شود و به سامان برسد

  • به چگونگی ساختار معاونت هم اشاره بفرمایید؟

عباسی: معاونت بین‌الملل یک مقداری شکل و شمایلش با جاه‌های دیگر فرق می‌کند به دلیل اینکه ارتباط ما با دنیای امروز از طریق حقیقی خیلی امکان‌پذیر نیست و هزینه‌های سنگین ایجاد می‌کند لذا عمده فعالیت‌های ما در حوزه مجازی می‌گنجد و در غالب سایت ها، پژوهش‌های مجازی و…. قسمتی از فعالیت‌های ما در حوزه پژوهشی می‌گنجد ما قسمتی در حوزه مجازی و سایت ها، ارتباطات حوزه فرهنگی

  • حرکت در حوزه بین‌الملل هزینه‌بر است چه در حوزه رسانه، چه در عرصه اقدام به نظر می‌رسد که این هزینه و بودجه تأمینش خیلی سخت خواهد بود این معاونت به چه نحوی این هزینه‌ها را پوشش می‌دهد؟

عباسی: بسیج یک مقدار با جاهای دیگر متفاوت است ما یک مصوبه در هیئت دولت داشتیم مبنی بر این‌که هرساله ۲۰۰ هزار دلار بدهند (سند این مصوبه موجود است) برای اینکه اسناد نقض حقوق بشر دولت‌های استکباری بالأخص آمریکا و انگلیس که در دولت نهم و دهم مصوب شده بوده درازای این پول هرساله سندی تهیه و منتشر گردد معاونت بین‌الملل بسیج به دوستان در وزارت خارجه پیشنهاد داد که ما همین سند را که ۲۰۰ هزار دلار شش‌ساله براش در نظر گرفته‌شده با یک عدد خیلی کمتر مثلاً پنج میلیون تومان می‌توانیم استخراج‌کنیم بر اساس سفارش و درخواست شما با تمام مؤلفه‌های مدنظر سازمان متبوع، لذا یک تفاوت خیلی جدی وجود دارد در عرصه سازمان بسیج بین‌الملل با آن چیزی که در دولت‌ها و سازمان‌های رسمی رقم می‌خورد ما خیلی از کارها را مشارکتی انجام می‌دهیم مثلاً یک برنامه‌ای بود با موضوع وطنم که اگر دنبال کنید خواهید دید که این مستند با توجه به فتنه اخیر که اتفاق افتاد این باور ایجاد شد که ما نیاز به یک وحدتی مشخص در حوزه ادیان داریم که باید به دنیا نشان دهیم خوب دوستان ما ورود کردند، سازمان اوج هم ورود کرد و رفتیم با بنیاد شهید صحبت کردیم و ظرفیت بنیاد شهید را اینجا فعال کردیم سازمان اوج در مستندسازی و ما هم ورود کردیم، جالبِ بدانید که ما آنجا چیزی را کشف کردیم که در این مدت مغفول مانده بود، ما آنجا یکی از عزیزان جانباز و رزمنده را شناسایی کردیم که جانباز هفتاد درصد یهودی است (آقای جهانبخش قهرمانی) که برای اولین بار این اتفاق افتاده است لذا ما کارهایی که داریم انجام می‌دهیم در حوزه‌های مختلف بسیج کمتر از هزینه‌هایی مثل هزینه‌هایی که سازمان‌های دولتی دنبال می‌کنند راداریم

  • در حوزه ایجاد فرهنگ شناسایی برای نسل جوان در باب فرق نوظهور و جریان‌های تکفیری معاونت چه فعالیتی داشته و پایه علمی شما چه بوده است؟

عباسی: من خیلی صریح می‌گویم که ما جز دغدغه شخصی تکلیفی در این حوزه نداشتیم چون اساساً این حوزه یعنی فرق ضاله در مجموعه کاری ما نمی‌گنجد اما به دلیل اینکه یک دغدغه‌ای داشتیم و باید یک کاری انجام می‌شد یک ورودی کردیم و باعث شد که بعضی جاها اعلام آمادگی بکنیم از طریق همین دوستان بسیجی در وزارتخانه‌ها مشخصاً آموزش‌وپرورش را رصد کردیم چون معلمین آنجا هستند و یا آمدیم در سطح مدیران وزارتخانه بحث فرق را مطرح کردیم. میدانید که بعضی از استان‌های ما درگیر بعضی موضوعات خاص در فرق هستند مثلاً استان کرمان درگیر یک جنس موضوع است استان کرمانشاه یک‌شکل دیگر و این نیاز دارد که معلم یا بدنه تصمیم‌گیرنده برای معلمان که بیشترین ارتباط را با جامعه عمومی دارند یک آشنایی داشته باشد نگاه ما این بود که اقوام و عشایر ما یک ظرفیت بین‌المللی هستند

مثل کردها که یک قسمت در ایران است یک قسمت در عراق یک قسمت در سوریه، قوم عرب راداریم که مشترک با ۵۱ کشور هستند که با زبان عربی در دنیا تکلم می‌کنند این‌طرف اردوها راداریم که سیستان و بلوچستان مشترک هستند با هند و پاکستان تا شبه‌قاره هند هم می‌روند این‌طرف آذری ها راداریم که تا حوزه قفقاز و آذربایجان می‌روند من این را به‌صراحت خدمتتان عرض کنم که اقوام ما هیچ آسیبی برای نظام ندارند اگر بشود مدیریت صحیح انجام داد اتفاقاً اقوام ما با تمام ظرفیت‌های بین‌المللی که دارند ولی هویت ایرانی‌شان را حفظ می‌کنند و به‌کرات ما با این‌ها صحبت کردیم آذری‌های ما در آن بحرانی که آذربایجان درست کرده بود این‌ها می‌گفتند که اتفاقاً آن‌ها باید به ما ملحق شوند چون ما قدمت داریم نه آن‌ها ببینید این باور هویت ملی در بدنه این‌ها نشسته و ازاین‌جهت ما در حوزه ادیان و فرق ورود کردیم و آموزش‌وپرورش را رصد کردیم برای اینکه فضای شناخت و آموزش را ایجاد کنیم و به لطف خدا یکی دومرتبه هم انجام شد و خیلی هم راضی بودند چون مباحثی که مطرح می‌شد علمی بود چون دوستانی که متولی هستند در حوزه فرق و ادیان دسترسی آن‌ها به عموم مثل سازمان بسیج نیست بسیج به دلیل اینکه دست رسیش به عموم مردم هست و در کف خیابان هست خیلی راحت می‌تواند ارتباط بگیرد و ارتباطش را تا انتها و تا پایگاه‌ها و تا جاهای متفاوت ببرد با یک سامانه معمولی شما امروز می‌توانید یک صحبت خاص یک باور، یک تعریف را تا دورترین پایگاه‌ها در دورترین استان‌ها بفرستید و این امکان از طریق همین سامانه‌ها امکان‌پذیر است

  • معاونت بین‌الملل با آمدن شما چه اتفاق جدیدی در آن افتاده است؟

برنامه پنج‌ساله در سازمان وجود دارد به این شکل است که برنامه پنج‌ساله ششم برشی از برنامه پنجم ساله پنجم است که توفیق داشتم برنامه پنج‌ساله ششم توسط این‌جانب طراحی شود در معاونت بین‌الملل بسیج در برنامه پنج‌ساله ششم حجم بالایی از ارتباطات در عرصه بین‌الملل لحاظ شده هم در حوزه مجازی و هم در حوزه حقیقی برای اینکه از این ظرفیت‌ها استفاده شود و بهره‌برداری‌های لازم شود در چند زمینه واردشده‌ایم یک زمینه ادیان که به لطف خدا ارتباطات خوب و برنامه‌های مشترکی انجام شد در حوزه فلسطین پژوهش‌های انجام شد که یک اصل معطل‌مانده از فرمایشات مقام معظم رهبری پیگیری شود و ادامه پیدا کند هم در ۹۶ هم در ۹۷ این موضوع دنبال شد عنایت خاصی به موضوع مستضعفین و رنگین‌پوستان باید اتفاق می‌افتاد و به کمک دوستان ورود کردند و در حوزه مخالفین استکبارستیزی و اجلاس‌ها و همایش‌ها حمایت شد و اتفاقاتی افتاد و در حوزه ظرفیت‌های ایرانیان که خارج از کشور هستند و غیر ایرانیانی که در داخل کشور هستند و در حوزه حقوق بشر ورود شده و اتفاقات خوبی افتاد و منجر به اتفاقات و ظرفیت ریشه‌ای و پایه‌ای شد که از نظام استفاده شود

  • صحبت آخر

توانمندی زیادی در عرصه بین‌الملل داریم و بعد از ۴ سال شنونده زیادی در دنیاداریم در انقلاب بعد از ۴۰ سال هنوز باورها مطرح نشده‌ای وجود دارد و اگر مطرح شود شنونده زیادی در دنیا خواهد داشت اگر بشود به‌صورت منظم طرح شود دنیا تشنه شنیدن حقایق نو خواهد بود

اگر بخواهیم مشکل جدی را با دوستان مطرح کنیم در حوزه دشمن‌شناسی و حول یک دشمن واحد جمع شدن است فکر می‌کنم مشکل اساسی سازمان‌های بین‌الملل نیز است امروز در حوزه دشمن‌شناسی باورهایمان یکی نیست هنوز در حوزه شناخت دشمن خصوصاً در سازمان‌های بین‌المللی به یک نظر واحد نرسیده‌ایم و این ضربه میزند و هرچه زودتر باید در خصوص دشمن به یک باور مشترک برسیم

مطلب دوم رسیدن به یک باور جدی در باب شناخت دوستان است باید بدانیم که آینده نظام بستگی به دین دارد و چگونه کشورمان را در حوزه منافع و مکاسب با کشورهای دوست و مردمانش گره بزنیم بقای نظام به این بستگی دارد که چه رفتاری چه قراردادی را با افغانستان چه چیزی را پاکستان، هند، عراق و تمام دنیا داشته باشیم با کشورهای همسو و همسایه ما چگونه می‌توانیم منافع را با آن‌ها تقسیم کنیم که هم برای آن‌ها منافع داشته باشد هم برای ما پس اصرار دارم که در حوزه دشمن‌شناسی حتماً باید به یک تعریف درست برسیم و در حوزه دوستان به این باور برسیم که همه دوستان ما در غرب نیستند و الزاماً همه دوستان ما هم در شرق نیستند و اصل اخوت اسلامی هم ایجاب می‌کند که بعضی منافعمان را با برادران مسلمانمان تقسیم کنیم